Tin Kinh tế- xã hội  > Kinh tế thế giới > Nhật Bản

Nhật Bản tăng cường thu hút lao động nước ngoài

Cập nhật lúc: 02/12/2016 03:28:00 PM

Chính phủ của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đang tiếp tục tháo gỡ các rào cản để tăng cường thu hút lao động nước ngoài nhằm giải quyết tình trạng thiết hụt lao động trầm trọng nhất trong 15 năm qua, đe dọa việc thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội mà chính sách Abenomics của Thủ tướng S. Abe đã đặt ra.Tiếp theo việc Thượng viện Nhật Bản ngày 9/9 thông qua dự luật cho phép bãi bỏ quy định về thời hạn lao động 3 năm đối với lao động nước ngoài tạm thời, Chính phủ Nhật Bản tiếp tục xem xét khả năng ban hành một đạo luật về tăng cường tuyển dụng lao động nước ngoài có tay nghề bằng cách cấp thẻ cư trú dài hạn (giốngthẻ “Xanh” củaMỹ) cho lao động nước ngoài có tay nghề và nâng tỷ lệ sinh viên nước ngoài học tập ở Nhật Bản được ở lại làm việc sau khi tốt nghiệp, từ mức 30% hiện nay lên mức trên 50%. Trong khi đó, ý tưởng về việc tuyển dụng thêm nhiều lao động phổ thông nước ngoài để đáp ứng nhu cầu của các ngành sản xuất, nông nghiệp và chăm sóc người già, tiếp tục vấp phải sự phản đối từ một bộ phận các chính đảng và các tổ chức xã hội, chủ yếu do lo ngại sẽ kéo theo sự gia tăng tỷ lệ tội phạm hoặc những bất ổn trong xã hội.

Biểu đồ về số lượng lao động nước ngoài tại Nhật Bản

Việc tăng cường tuyển dụng lao động nước ngoài là một trong những vấn đề được Chính phủ Nhật Bản hết sức quan tâm, nhất là trong bối cảnh thiếu hụt lao động đang ngày càng trầm trọng trong đời sống kinh tế - xã hội Nhật Bản, chủ yếu do dân số Nhật Bản trên đà giảm dần, riêng giai đoạn 2010-2015 đã giảm gần 1 triệu người và hiện ở mức 127 triệu người. Theo một số dự báo, dân số Nhật Bản đến năm 2040 sẽ giảm 19 triệu người và 2060 sẽ giảm 44 triệu người so với hiện nay, nếu Chính phủ không có giải pháp hữu hiệu để cải thiện dân số. Một nguyên nhân khác khiến Nhật Bản thiếu hụt lao động trầm trọng còn do trong nhiều năm qua Nhật Bản đã áp dụng các quy định quá khắt khe trong việc cấp giấy phép lao động cho người nước ngoài, nhất là những lao động phổ thông vốn thiếu tay nghề trongcác loại hình công việc cụ thể. Năm 2012, Nhật Bản từng áp dụng một chương trình định cư lâu dài cho lao động nước ngoài có tay nghề cao, nhưng đến cuối năm 2015 chương trình này chỉ thu hút được 4.347 người. Theo nghiên cứu của  Bộ Y tế, Lao động và Phúc lợi Xã hội Nhật Bản, đạt kết quả rất hạn chế trên một phần là do Nhật Bản không phải là đất nước quá hấp dẫn để người nước ngoài định cư lâu dài, hơn nữa do Nhật Bản quy định lao động nước ngoài có tay nghề cao trên những lĩnh vực như tài chính, chế tạo máy móc phải làm việc tại Nhật Bản trên 5 năm mới được đăng ký cư trú lâu dài, còn lao động trên cáclĩnh vực khác, kể cả lĩnh vực kỹ thuật vàchủ yếu từ các nước châu Á, thường phải trở về nước sau 3 hoặc 5 năm làm việc tại Nhật Bản.

Do những trở ngại trên, tổng số lao động nước ngoài tại Nhật Bản tính đến 31/10/2015 chỉ vào khoảng 910.000 người, trong đó lao động Trung Quốc có số lượng lớn nhất, sau đó là Việt Nam, Philippines, Brazin, Hàn Quốc, Nepan và một số nước khác. Nếu tính cả việc Nhật Bản nâng thời gian lao động cho sinh viên nước ngoài đang học tập tại nước này lên 30 - 40 giờ làm việc mỗi tuần, thì tổng số lao động nước ngoài đang làm việc tại Nhật Bản cũng chỉ chiếm tương đương 2% lực lượng lao động của nước này, trong khi đó con số lao động nước ngoài tại Anh chiếm khoảng 11% và tại Mỹ chiếm khoảng 17% lực lượng lao động.Đáng chú ý, mặc dù Nhật Bản hạn chế cấp visa và giấy phép lao động cho lao động tay nghề thấp, nhưng trên thực tế, tỷ lệ lao động tay nghề thấp chiếm tỷ trọng lớn, chủ yếu là do các doanh nghiệp Nhật vì thiếu lao động nên đã tìm cách “lách luật” để tuyển dụng lao động phổ thông nước ngoài bằng cách tổ chức các chương trình đào tạo, theo đó lao động nước ngoài có thể đến Nhật Bản dưới danh nghĩa sinh viên tham gia các khóa đào tạo, nhưng thực chất là để tham gia thị trường lao động.Các ngành nghề có sức thu hút lao động nước ngoài là ngành sản xuất (33%), dịch vụ (14%), bán hang (13%), thực phẩm và đồ uống (12%), giáo dục 6,2%, công nghệ thông tin và truyền thông (4%) và xây dựng (3,3%). Riêng lĩnh vực xây dựng, nhu cầu lao động sẽ tăng mạnh trong thời gian từ nay tới khi Nhật Bản tổ chức Olympic 2020.

Trong cuộc họp Nội Các mới đây, Thủ tướng S.Abe bày tỏ hi vọng tiếp theo việc Thượng viện Nhật Bản ngày 9/9 thông qua dự luật cho phép bãi bỏ quy định về thời hạn lao động 3 năm đối với lao động tạm thời, Chính phủ sẽ tiếp tục đề nghị Quốc hội nước này thông qua một số đạo luật quan trọng khác,nhằm giải quyết thỏa đáng các trở ngại và tạo thuận lợi cho việc thu hút lao động nước ngoài, nhất là lao động có tay nghề cao, nhằm đáp ứng nhu cầu lao động ngày càng tăng tại Nhật Bản./.

Tổng hợp từThe Wall street Journal và Japan Times

 

Trích nguồn:NCIF
Tác giả: Nguyễn Thị Hồng ( Ban CNTT)
  Email    In


 

Bình luận

Mã xác nhận:
Nhập mã xác nhận:
 

Tìm kiếm

Số lượt truy cập : 1097202