Nghiên cứu > Đề tài khoa học > Đề tài cấp Bộ

Chu kỳ kinh tế ở Việt Nam và những biện pháp hạn chế tác động tiêu cực trong giai đoạn suy giảm chu kỳ

Cập nhật lúc: 19/08/2016 01:00:00 PM

Chủ nhiệm đề tài: Thạc sĩ Trần Thị Hồng Minh

Năm thực hiện: 2013

1. Mục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu chung của Đề tài

Trên cơ sở các lý thuyết về chu kỳ kinh tế, các phương pháp xây dựng chỉ số chu kỳ kinh tế của các nước, đề tài chọn phương pháp luận trong xác định, phân tích các chu kỳ kinh tế của Việt Nam giai đoạn 1990 – 2010, đặc biệt chú trọng giai đoạn suy thoái chu kỳ 2008 – 2009 và xây dựng các chỉ số dẫn báo cho chu kỳ kinh tế của Việt Nam, từ đó đề xuất giải pháp hạn chế tác động tiêu cực trong giai đoạn suy giảm chu kỳ.

Mục tiêu cụ thể cần đạt được của Đề tài

Nghiên cứu những vấn đề lý luận về chu kỳ kinh tế gồm khái niệm, đặc trưng các giai đoạn của chu kỳ, nguồn gốc của chu kỳ. Kinh nghiệm một số nước về xây dựng hệ thống các chỉ số chu kỳ kinh tế.

Nghiên cứu các chu kỳ kinh tế của Việt Nam trong giai đoạn từ 1990 – 2010, so sánh đặc trưng trong từng chu kỳ. Phân tích những tác động tiêu cực trong thời kỳ suy giảm chu kỳ kinh tế năm 2008 – 2009.

Xây dựng các chỉ số dẫn báo suy thoái chu kỳ phù hợp với nền kinh tế Việt Nam

Đề xuất các giải pháp hạn chế tác động tiêu cực trong giai đoạn suy thoái chu kỳ kinh tế nhằm duy trì tăng trưởng cao, giữ ổn định kinh tế vĩ mô và ngăn ngừa, đối phó khủng hoảng.

2. Phương pháp nghiên cứu

  • Phương pháp phân tích tổng hợp
  • Phương pháp thống kê
  • Phương pháp mô hình: phương pháp xây dựng chỉ số chu kỳ của OECD hướng dẫn

3. Triển vọng áp dụng nghiên cứu

  • Kết quả nghiên cứu có thể phục vụ cho dự báo ngắn hạn giai đoạn suy thoái chu kỳ của nền kinh tế Việt Nam.
  • Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng phân tích các tác động đến kinh tế, xã hội trong giai đoạn suy thoái chu kỳ, là căn cứ để các nhà hoạch định chính sách xem xét khi lựa chọn, ban hành chính sách vĩ mô trong giai đoạn này kịp thời, phù hợp.

4. Kết cấu của đề tài

Với chủ đề này, đề tài được kết cấu gồm 3 chương:

• Chương 1: Tổng quan lý thuyết về chu kỳ kinh tế

• Chương 2: Thực trạng các chu kỳ của nền kinh tế của Việt Nam và tác động tiêu cực trong suy giảm chu kỳ năm 2008 – 2009

• Chương 3: Đề xuất các giải pháp hạn chế tác động tiêu cực trong giai đoạn suy giảm chu kỳ.

5. Kết quả nghiên cứu của Đề tài

5.1. Đề xuất khung lý thuyết nghiên cứu chu kỳ của nền kinh tế Việt Nam:

Về khái niệm, qua nghiên cứu hệ thống các khái niệm và quan niệm về chu kỳ kinh tế và chu kỳ tăng trưởng cho thấy, lý thuyết về chu kỳ tăng trường phù hợp cho nghiên cứu đối với nền kinh tế Việt Nam. Tương tự như nhiều nước đang phát triển, nền kinh tế Việt Nam kể từ năm 1990 đến này luôn duy trì tăng trưởng thực dương và chưa gặp sự sụt giảm trong hoạt động kinh tế xét về số tuyệt đối. Như vậy khi nghiên cứu về tính chu kỳ trong nền kinh tế của Việt Nam, nhóm nghiên cứu xem xét các biến động các biến động thay đổi của tốc độ tăng trưởng kinh tế xung quanh xu thế tăng trưởng dài hạn.

Về các giai đoạn của chu kỳ, trong chu kỳ tăng trưởng chỉ gồm 2 giai đoạn là mở rộng và thu hẹp.

+ Giai đoạn mở rộng xuất hiện khi tăng trưởng kinh tế vượt qua xu thế tăng trưởng dài hạn và đạt điểm cực đại.

+ Giai đoạn thu hẹp xuất hiện khi hoạt động kinh tế thấp hơn mức xu thế tăng trưởng dài hạn.

5.2. Đề xuất các giải pháp hạn chế tác động tiêu cực trong giai đoạn suy giảm chu kỳ

- Nhóm giải pháp phòng ngừa làm giảm tác động tiêu cực trong giai đoạn suy giảm chu kỳ

- Nhóm giải pháp đối phó trong giai đoạn suy thoái chu kỳ

- Giải pháp phát hiện sớm suy thoái chu kỳ để có biện pháp đối phó kịp thời

6. Kết luận

Cần phải khẳng định rằng Chu kỳ kinh tế là điều không thể tránh khỏi với bất cứ nền kinh tế nào trên thế giới. Với Việt Nam, từ năm 1990 đến nay, nền kinh tế của chúng ta đã trải qua một số chu kỳ kinh tế. Tuy nhiên, với các cách tiếp cận khác, các chu kỳ kinh tế được xác định có thể khác nhau (về mặt thời gian, biên độ giao động, thời điểm đổi hướng,...).

Trong nghiên cứu này, nhóm tác giả đã thử nghiệm xác định các chu kỳ kinh tế của Việt Nam thông qua ứng dụng phương pháp của OECD. Và kết quả nghiên cứu cho thấy, nền kinh tế Việt Nam từ năm 1990 đến nay đã trải qua 5 biến động có tính chu kỳ, trong đó, 2 chu kỳ có giai đoạn suy giảm sâu nhất được xác định vào các năm 1998-1999 và 2008-2009. Những kết quả trên được giải thích gần như hoàn toàn bởi các biểu hiện của nền kinh tế Việt Nam trong thời gian qua. Điều này có ý nghĩa rất quan trọng, bởi nó cho thấy, cách tiếp cận của nhóm tác giả là đúng hướng và có thể ứng dụng cho nền kinh tế Việt Nam.

Trong khi chu kỳ kinh tế là tất yếu với mọi quốc gia thì vấn đề đáng quan tâm là làm thế nào để hạn chế sự suy giảm sâu và nhanh chóng đưa nền kinh tế phục hồi khi rơi vào giai đoạn suy giảm chu kỳ. Và như vậy, việc báo trước được các pha suy giảm của chu kỳ kinh tế có ý nghĩa rất lớn. Trong điều kiện đó, mục tiêu đặt ra của đề tài là thử nghiệm xây dựng hệ thống chỉ số báo trước suy giảm chu kỳ, đồng thời nghiên cứu đề xuất các giải pháp nhằm hạn chế tác động tiêu cực của giai đoạn suy giảm chu kỳ.

Với việc áp dụng phương pháp của OECD, kết hợp với các điều kiện về thông tin và số liệu của Việt Nam, nhóm nghiên cứu đã lựa chọn và tiến hành chạy thử với 1 số chuỗi số liệu kinh tế của Việt Nam. Từ đó lựa chọn được 4 chuỗi số liệu có thể dùng làm chỉ số báo trước chu kỳ kinh tế của Việt Nam, đó là: Chuỗi số liệu về Xuất khẩu, Nhập khẩu, Lãi suất, Cung tiền (M2). Trong đó, chuỗi số liệu về Lãi suất được xem là tốt nhất trong việc báo trước chu kỳ./.

Xem toàn văn nghiên cứu tại: Thư viện NCIF

Trích nguồn:NCIF
Tác giả: BBT
  Email    In


 

Bình luận

Mã xác nhận:
Nhập mã xác nhận:
 

Số lượt truy cập : 1097202