Tin Kinh tế- xã hội  > Doanh nghiệp

Chỉ số khởi nghiệp Việt Nam 2014 - Bức tranh bao quát đặc điểm kinh doanh ở Việt Nam

Cập nhật lúc: 18/06/2015 11:33:53 AM

Chỉ số khởi nghiệp toàn cầu (Global Entrepreneurship Monitor), hay còn được gọi là GEM, được bắt đầu nghiên cứu từ năm 1999. Sau 16 năm triển khai, GEM đã thu hút được khoảng 100 quốc gia tham dự và trở thành nghiên cứu có quy mô lớn nhất về kinh doanh trên toàn cầu. Chỉ số này đã đánh giá được thực trạng khởi nghiệp và phát triển kinh doanh tại các quốc gia nhằm cung cấp những thông tin cập nhật và chính xác về hoạt động kinh doanh trên toàn cầu. GEM 2014 đã phỏng vấn được 206 nghìn người, đại diện cho 73 quốc gia, chiếm 72,4% dân số thế giới và 90% GDP của thế giới.

Năm 2013, được sự hỗ trợ của Trung tâm Phát triển nghiên cứu Quốc tế (IDRC) của Canada, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã đại diện cho Việt Nam tham gia nghiên cứu GEM và lần đầu tiên Việt Nam đã xuất hiện trong báo cáo GEM toàn cầu 2013. Năm 2014 là năm thứ hai liên tiếp VCCI đại diện cho Việt Nam tham gia nghiên cứu này.

 

Dựa trên kết quả khảo sát 2000 người trưởng thành và 36 chuyên gia, báo cáo GEM Việt Nam 2014 đã cung cấp một bức tranh toàn diện về đặc điểm kinh doanh ở Việt Nam theo từng giai đoạn trong chu kỳ phát triển, từ giai đoạn doanh nhân tiềm năng, đến lúc khởi sự kinh doanh, trải qua giai đoạn kinh doanh mới, cho đến khi phát triển ổn định và cuối cùng là từ bỏ hoạt động kinh doanh. Báo cáo cũng đưa ra một khung phân tích điều kiện phát triển doanh nghiệp ở Việt Nam và so sánh với các nước trên thế giới để thấy được những thuận lợi và rào cản khi khởi sự kinh doanh tại nước ta.

 

Cơ hội và tiềm năng khởi nghiệp ở Việt Nam năm 2014

 

Nhận thức về cơ hội và năng lực kinh doanh ở Việt Nam năm 2014 đã cải thiện nhiều so với năm 2013 nhờ phục hồi kinh tế, nhưng vẫn ở mức thấp so với trung bình các nước cùng giai đoạn phát triển. Chỉ có 39,4% người trưởng thành ở Việt Nam nhận thức có cơ hội để khởi sự kinh doanh và 58,2% người trưởng thành nhận thức là có năng lực kinh doanh. Trung bình ở các nước phát triển dựa trên nguồn lực (cùng trình độ phát triển với Việt Nam), tỷ lệ này lần lượt là 54,6% và 64,7%

Một số điểm đáng chú ý trong báo cáo GEM 2014 là tâm lý lo sợ rủi ro của người khởi nghiệp Việt Nam vẫn khá cao và điều này thể hiện sự lo sợ về rủi ro của nền kinh tế và môi trường kinh doanh. Do đó, cần phải tạo môi trường kinh doanh tốt, tăng cường đào tạo khởi sự kinh doanh để tạo sự tự tin trong các doanh nhân có ý định khởi nghiệp.

 

Hoạt động khởi sự kinh doanh ở Việt Nam năm 2014

 

Tỷ lệ khởi sự kinh doanh ở Việt Nam năm 2014 thấp, chỉ đạt 2%, giảm so với mức 4% của năm 2013 và thấp hơn rất nhiều so với mức bình quân 12,4% ở các nước phát triển dựa trên nguồn lực*.

Các hoạt động kinh doanh ở Việt Nam chủ yếu hướng đến phục vụ người tiêu dùng (89%), cao hơn so với mức trung bình 63,5% của các nước thuộc giai đoạn phát triển dựa trên nguồn lực. Trong khi đó, tỷ trọng các hoạt động kinh doanh trong lĩnh vực chế biến lại thấp hơn nhiều so với mức bình quân của các nước cùng trong trình độ phát triển (5,5% so với 17,9%). Có thể thấy, để có thể tiến gần hơn với các nước thuộc nhóm II (nhóm các nước phát triển dựa trên hiệu quả), Việt Nam cần phải tăng cường các chính sách khuyến khích khởi nghiệp tại các lĩnh vực hoạt động chế biến và phục vụ doanh nghiệp.

 

Triển vọng kinh doanh ở Việt Nam

 

Ở Việt Nam, các hoạt động kinh doanh chủ yếu có quy mô siêu nhỏ, tuy nhiên, số lượng việc làm được tạo ra ở các hoạt động kinh doanh trong giai đoạn đầu có xu hướng cải thiện hơn các hoạt động kinh doanh đã ổn định. Mặc dù vậy, triển vọng tăng trưởng việc làm đối với các hoạt động kinh doanh ở giai đoạn đầu hay hoạt động kinh doanh đã ổn định ở Việt Nam đều thấp hơn nhiều so với mức trung bình của các nước cùng trình độ phát triển. Ngoài ra, các hoạt động kinh doanh ở Việt Nam có định hướng đổi mới và định hướng quốc tế thấp.

 

Điều kiện kinh doanh ở Việt Nam năm 2014

 

Điều kiện kinh doanh của Việt Nam năm 2014 không có nhiều thay đổi so với năm 2013 cả về mức độ và thứ tự xếp hạng của các chỉ số. Trong 12 chỉ số thì có 3 chỉ số trên mức trung bình (trên 3 điểm) là Cơ sở hạ tầng, Năng động của thị trường nội địa và Văn hóa và chuẩn mực xã hội. Giáo dục bậc phổ thông là chỉ số có điểm số thấp nhất (1,83 điểm).

 

 

Tuy nhiên, khi so sánh điều kiện kinh doanh của Việt Nam so với các nước khác trên thế giới, thứ tự của các điều kiện kinh doanh lại có sự khác biệt. Ba chỉ số của Việt Nam có thứ hạng cao nhất là Năng động của thị trường nội địa (6/73), Văn hóa và chuẩn mực xã hội (17/73) và Chính sách của Chính phủ (20/73).

Bên cạnh đó, báo cáo GEM 2014 cũng chỉ ra sự khác biệt về điều kiện kinh doanh ở 3 nhóm nền kinh tế theo trình độ phát triển. Ba yếu tố được coi là thuận lợi cho phát triển kinh doanh ở Việt Nam được đánh giá tốt hơn cả mức trung bình ở các nước thuộc giai đoạn III (các nước phát triển dựa trên đổi mới). Ở chiều ngược lại, 4 yếu tố kém thuận lợi cho phát triển kinh doanh ở Việt Nam được đánh giá kém hơn mức trung bình của các nước thuộc giai đoạn I (các nước phát triển dựa trên nguồn lực), cùng giai đoạn phát triển với Việt Nam.

 

Dựa trên các chỉ số này, báo cáo GEM Việt Nam 2014 đã cho thấy những nét đặc trưng của quá trình phát triển kinh doanh ở Việt Nam năm 2014 so với các nước trên toàn thế giới, đặc biệt là các nước có cùng trình độ phát triển như Việt Nam. Có thể thấy rằng, tình hình kinh doanh ở Việt Nam trong năm 2014 đã khả quan hơn so với năm 2013, tuy nhiên vẫn còn nhiều bất cập ảnh hưởng tới quá trình khởi sự và phát triển kinh doanh khiến Việt Nam vẫn còn xếp ở thứ hạng thấp trên thế giới. Vì vậy, để có thể cải thiện điều kiện kinh doanh và hỗ trợ phát triển các hoạt động kinh doanh ở Việt Nam trong thời gian tới, cần phải tiếp tục ổn định kinh tế vĩ mô, xây dựng lòng tin cho người làm kinh doanh. Bên cạnh đó, cần cải thiện cơ sở hạ tầng phục vụ kinh doanh, hoàn thiện mạng lưới các dịch vụ hỗ trợ kinh doanh. Ngoài ra, cũng cần xây dựng và phát triển các chương trình hỗ trợ khởi nghiệp, đổi mới chương trình đào tạo, thực hiện chương trình phổ cập kiến thức, kỹ năng khởi sự doanh nghiệp cho các cá nhân muốn khởi sự.

 


Trích nguồn:NCIF
Tác giả: Phạm Tuấn Vũ
  Email    In


 

Bình luận

Mã xác nhận:
Nhập mã xác nhận:
 

Tìm kiếm

Số lượt truy cập : 1097202